Keyword density is het percentage van een tekst dat uit een bepaald zoekwoord bestaat. Komt een term twaalf keer voor in zeshonderd woorden, dan is de dichtheid 2 procent. Het is een maat uit de vroege jaren van zoekmachine optimalisatie, en tegenwoordig vooral een bron van slechte adviezen.
Hoe je het uitrekent
Aantal keer dat het woord voorkomt, gedeeld door het totale aantal woorden, maal honderd. Bij meerdere woorden — “waterdichte wandelschoenen” — deel je door het aantal woordparen in plaats van door losse woorden, maar dat detail maakt het niet nuttiger.
De reden dat de formule bestaat: rond 2000 telden zoekmachines daadwerkelijk voorkomens. Wie een woord vaker gebruikte, kwam hoger. Dat is de wereld waarin dit getal betekenis had.
Waarom het niet meer werkt
Zoekmachines werken al lang met betekenis in plaats van met tellingen. Ze herkennen dat “auto”, “wagen” en “voertuig” hetzelfde onderwerp raken, ze begrijpen uit de rest van je tekst waar de pagina over gaat, en ze wegen mee of de tekst de vraag beantwoordt waarvoor iemand kwam.
Praktisch gevolg: een pagina die één keer “waterdichte wandelschoenen” noemt en verder over waterdichtheid, membranen, zolen en pasvorm gaat, wordt beter begrepen dan een pagina die de term twintig keer herhaalt en verder niets zegt.
Google heeft ook nooit een streefwaarde genoemd. De adviezen van “1 tot 2 procent” die je online tegenkomt zijn onderling overgeschreven en gaan terug op verouderde tests.
Wat je in plaats daarvan gebruikt
De vraag achter keyword density is legitiem: gaat mijn pagina duidelijk genoeg over dit onderwerp? Alleen is een percentage het verkeerde antwoord. Drie betere maatstaven.
Dekt je tekst het onderwerp? Kijk welke deelvragen mensen stellen — via “Andere vragen van gebruikers” onderaan de zoekresultaten — en of jij die beantwoordt. Een compleet antwoord verslaat een dicht antwoord.
Staat de term op de plekken die tellen? Titel, eerste alinea, één of twee koppen, en de meta description. Daarna mag je hem loslaten. Die plaatsingen doen meer dan tien extra herhalingen in de lopende tekst.
Sluit het aan op de bedoeling? Zoekt iemand een vergelijking en schrijf jij een definitie, dan helpt geen enkele dichtheid. Die search intent weegt zwaarder dan alle woordkeuze bij elkaar.
Wanneer het wél een signaal is
In één richting blijft het bruikbaar: als waarschuwing. Loopt de dichtheid boven de 4 of 5 procent, dan is dat vrijwel altijd keyword stuffing en leest de tekst navenant.
Andersom werkt het niet. Een lage dichtheid betekent niet dat je pagina slecht presteert — het kan gewoon betekenen dat je goed Nederlands schrijft.
Gebruik het dus als plafond, nooit als doel. En de betrouwbaarste meting blijft je tekst hardop voorlezen: struikel je over een herhaling, dan is het te veel, ongeacht het percentage.
Wat SEO-gereedschappen ermee doen
Veel SEO tools tonen nog steeds een dichtheidsscore, en plug-ins geven een oranje stoplicht als je focuszoekwoord “te weinig” voorkomt. Dat is een overblijfsel.
Mijn advies bij zo’n melding: negeer hem, tenzij je zoekwoord echt nergens staat. De controles die er wél toe doen in diezelfde gereedschappen zijn je titel, je meta description, je koppenstructuur en je interne links.
Wat een deel van de nieuwere gereedschappen inmiddels doet is nuttiger: ze vergelijken welke begrippen voorkomen bij de pagina’s die nu in de top tien staan, en laten zien welke jij mist. Dat gaat over dekking van het onderwerp, niet over frequentie.
Waar je begint
Neem je belangrijkste pagina en tel niets. Lees hem hardop en streep elke herhaling weg die je in een gesprek niet zou uitspreken. Kijk daarna of je de deelvragen beantwoordt die onderaan de zoekresultaten staan.
Voeg toe wat ontbreekt. In de praktijk daalt je dichtheid daardoor — je tekst wordt langer en je hoofdterm blijft even vaak staan — en presteert de pagina beter. Dat is precies waarom het getal niets zegt.